Herfst in volle glorie

Het is nu toch echt herfst.... Met deze regen ben ik er gauw flauw van. De stadstuin staat er eigenlijk nog best goed bij, alleen duurt het heel lang voordat alles rijpt. Gelukkig heb ik nog geen enkel teken van de schimmelziekte bij de tomaten gezien. Zelfs niet bij de tomaten die gewoon buiten in een pot en in de moestuinbakken staan, vertonen nog geen tekenen. Ik laat de tomaten dan ook zo lang mogelijk aan de planten. Je kunt ze ook groen plukken en dan in de vensterbank bij wat appels leggen. Zo rijpen ze meestal nog wel wat na. Je kunt ze ook gebruiken voor een groene tomaten chutney. Een aantal planten zijn op hun best in de herfst. Ze geven nu volop oogst of zijn prachtig om te zien. 

Amaranth
In mijn voortuin staan verschillende soorten amaranth. Prachtige pluimen in allerlei kleuren; rood, bruin en groen.  Het grappig is dat ze niet alleen op plaatsen staan waar ik ze heb gezaaid. Tussen de stenen van het terras en ook in de achtertuin zijn er een paar verschenen. De planten hebben niet alleen een sierwaarde, maar de verschillende delen zijn ook eetbaar. De zaden worden verkocht als superfood en ook de bladeren kun je eten. In Guatemala worden de bladeren toegevoegd aan soep. Vanwege de vele voedingstoffen zijn ze erg effectief tegen ondervoeding. 

Framboos
Ik denk dat in dan toch een herfst framboos heb. Hij is nu namelijk op zijn best en ik heb ook ook nog nooit zoveel mooie dikke vruchten gehad. Met dank aan de regen, want zo kunnen de vruchten groot groeien. In de zomer geeft deze framboos altijd een paar lelijke kleine vruchtjes die ook nog vaak door de beestjes worden opgegeten. Maar nu zo in september is dit allemaal over. Heerlijke dikke vruchten. Heerlijk in de yoghurt of bij zondagse pannenkoeken. 

Bonen
De pronkbonen doen het nu ook fantastisch. Eerst met de hitte vielen alle bloemen af, maar nu is hij weer hersteld. Ik heb hier ook al 3x wat van kunnen eten. Ik ben niet zo heel gek op snijbonen, maar in stukjes door de wok of in de nasi zijn ze heerlijk. De andere bonen laat ik lekker hangen voor droog bonen. Deze heb ik een keer op een tuinmarkt gekocht, maar ik weet niet meer wat voor naam ze hebben. De man had het over een culinaire boon, omdat hij na het koken de kleur niet verliest. Het zijn dit jaar volgens mij niet heel veel, maar altijd genoeg om een maaltje van te koken. 

Verlengde zomer

Het blijft maar door gaan met het warme en droge weer. Vanaf april is het gewoon zomer geweest. Toen hoopten we ook dat we dan geen echte kwakkelzomer zouden krijgen. Het werd helemaal anders, wie had kunnen weten dat we zo verlangden naar regen. En dan nu, nog een cadeautje aan het einde van het seizoen. Ik moet zeggen, dat ik dat wel erg fijn vind. Of het helemaal goed is voor de natuur dat is de vraag. Maar de planten die normaal dood gaan van de kou, kunnen nu nog even langer blijven leven. En niet geheel onbelangrijk nog even oogst gaan geven. Want ja, mijn tuin hangt/staat nog vol met oogst. 

Pepers
Twee weken geleden heb ik de eerste pepers binnen gehaald. Dit omdat het snachts toch al wel wat kouder werd en ik deze pepers niet wilde verliezen. Deze laat ik dan ook overwinteren in mijn woonkamer. Het zijn twee Bonchi's (Chiltepe en Fatali Yellow) en een grote nirmale plant, ook een Chiltepe. Ik ben van plan om nog een andere plant ook te laten overwinteren, de Chile Loco, een pubenscens. Deze kan veel beter tegen de kou, dus die houdt het nog wel even buiten vol. Bij sommige peperplanten zie je toch echt dat ze minder worden. Het blad wordt geel en ze groeien niet meer. Pepers groeien niet meer bij een temperatuur lager dan 12 graden en dat hebben we snachts toch wel gehad. Toch hangen ze nog helemaal vol en zolang het niet vriest, laat ik ze rijpen aan de plant. 

Tomaten
Ongelooflijk hoe de tomaten het nog doen. Bij 2 planten heeft de schimmel toch een beetje toe geslagen. Doordat ze helemaal kaal zijn, zien ze er niet meer uit, maar de ze rijpen gewoon nog aan de plant.De foto hiernaast heb ik op 12 oktober gemaakt. Het lijkt gewoon een zomerfoto. Ik heb nog steeds niet de noodzaak gezien om de tomaten groen te plukken. Ze zijn wel minder lekker met een dikkere schil, maar nog steeds lekkerder dan in de supermarkt. Het afdakje en de droge zomer hebben goed geholpen deze zomer.

Klein fruit
Het is natuurlijk de tijd van de frambozen. Heerlijke roze snoepjes aan de plant. Iedere paar dagen oogst ik een bakje, genoeg voor 2 porties in de yoghurt. 
En ja.... het is gelukt. Ik heb de eerste gojibessen geoogst. Eerder schreef ik al dat de plant heel veel bloemen had. En nu heb ik dan ook een stuk of 10 a 15 bessen geoogst. Ik dacht dat ze heel zuur zouden smaken, maar ze hebben een redelijke neutrale smaak. De plant mag voorlopig dus blijven en zal hem ook weer in het voorjaar snoeien. Hopelijk worden de tweede partij vijgen ook nog rijp. Ik denk dat het niet meer gaat lukken, maar wie weet. De echte kou lijkt nog niet te komen.

Bloemen
Als ik zo rond kijk in de tuin, verbaast het me nog hoeveel bloemen er bloeien. Als ik de tomaten niet had getopt en gesnoeid bloeiden deze ook nog. Een aantal pepers maken nog bloemen aan en de goudsbloem blijft maar door gaan. Hiervan heb ik een aantal gedroogd om thee van te maken. Ik heb ook nog een andere (niet eetbare) plant die nu ook prachtig bloeit. Het mooiste vind ik toch wel, dat hij weer bijen aantrekt. Zo kunnen deze nog wat extra voorraad voor de winter aanleggen. Het voelde bijna weer zomer: het gezoem van de bijen terwijl ik frambozen pluk. En hij heeft ook een heerlijke zoet geur, zoals de bloemen in het voorjaar en zomer.

Ik ben benieuwd wat er allemaal in jullie tuin nog doorgroeit en bloeit.  

Herfst?

We zitten nu dan echt midden in de herfst. De kleuren van heel veel planten beginnen te veranderen. Je kunt goed zien dat ze aan het eind van de cyclus zitten. Toch zijn er nog heel veel planten die volop oogst geven, ondanks dat het echte zomer planten zijn. Ik ben verbaasd wat ik nu nog uit de tuin kan halen half oktober. De eerste paddenstoelen verschijnen, maar daarnaast bloeit de Oostindische Kers nog volop. Er zijn dit jaar minder paddenstoelen omdat het nog steeds erg droog is. Ik moet nog steeds de aardbeien die in balkonbakken aan de schutting, water geven. Sommige bladeren zijn al herfstrood, maar toch komen er nog nieuwe bloemen aan. Als het niet gaat vriezen zullen ze ook nog aardbeien geven. 

Tomaten 
Ik heb van doorzichtig plastic golfplaten een kastje gemaakt. De gehele zomer lagen de zijkanten boven op het dak, maar nu met de wat koudere temperaturen hangen ze naar beneden. Zo zijn de tomaten beschermd tegen de kou. Het is ongelofelijk, maar deze tomaten zijn totaal niet aangetast door de schimmelziekte. Een aantal planten hangt nog vol met tomaten. Hopelijk rijpen ze nog aan de plant. Mocht er nu dan toch nachtvorst komen, dan haal ik de groene tomaten van de plant af en krijgen ze een plekje in de vensterband. Van de groene tomaten kun je ook heerlijke tomatenchutney maken zoals ik vorig jaar deed.

Geduld
Soms moet je geduld hebben, maar ik denk dat het nu toch wel te laat is. Mijn aubergine heb ik tegelijk met mijn tomaten gepland en nu pas begint de plant wat groter te worden en bloemen te vormen. Helaas met dit weer zullen het wel geen aubergine meer worden....
Ik heb nu zo'n twee jaar een Gojibes in de voortuin staan en nog nooit bloei in gezien en deze week bij toeval omdat ik foto's aan het maken was zag ik dat hij bloeide! Er zaten ook al veel uitgebloeide bloemen in dus ik hoop dat er toch nog een paar bessen aan komen. Ik heb even opgezocht, maar normaal gesproken bloeien ze veel eerder...en duurt het inderdaad ongeveer 3 jaar voordat ze gaan bloeien.

Nog meer geduld...
Ook mijn mais is nog steeds niet aan het bloeien en heeft ook nog geen maiskolven. Bij mijn ouders zit er inmiddels wel bloei in, dus er is nog hoop. De planten hebben daar ook een hoogte van 5,5 meter bereikt!  De bonen die bij het mais opgroeien hebben ook nog geen bloei. Vorig jaar was dat pas in november en toen de vorst kwam, gingen ze dood, dus ik denk dat het dit jaar ook niet veel wordt. Een aantal andere bonen zijn inmiddels naar de schutting gegroeid. Dit ziet er erg mooi uit en onderaan zie je hele dikke stammen gedraaid om de stokken die er voor de steun stonden. Het mais en de bonen hebben in ieder geval wel voor een jungle look in mijn tuin gezorgd!